Foto 2 :
Op de arreslee ziet u Bendien, Siebetje en volgens Siebetje haar buurjongen Gerlof Zijlstra.

Tebek yn 'e tiid deel 60 Juni 2011.

We frissen eerst ons geheugen even op.

In de vorige silhouet (mei) stond geen "Tebek" Het was zoals de eindredacteur Doeke Hettema schreef: Druk druk druk.
Mooi weer, tuinieren, klussen, er even op uit, enz. enz.
In aflevering 59 van april heb ik gemeend nog even wat oorlogsherinneringen te moeten boven halen.
Jan Wildeboer uit Emmeloord reageerde hier nog op.
Als vriendengroep waren ze ook betrokken bij het "rondbrengen" van de Evacués.
Die waren niet overal even welkom.(ook dat is van alle tijden.)
Verder schreef hij: De Limburgers zorgden voor veel variatie in deze laatste oorlogswinter.
Want Rooms-katholieke inwoners waren we, behalve het doktersgezin Moulijn, niet gewend.
Zo trok er bijna iedere morgen een grote stoet mensen over de Terp (Walburgastrjitte) naar de oude school te Pietersbierum om naar de mis te gaan.
Dat vonden we heel apart.
In het onderwerp onderduikers in Sexbierum-Pietersbierum, zit ook nog wel kopij schrijft Jan verder.
Is dat volgend voorjaar ook iets voor jou, Jan?
Ook had hij met grote belangstelling het verhaal uit het boek van Harke Hibma gelezen aangaande de waddenvisserij.
lk weet niet of de mensen Hibma zelf benaderd hebben, maar van alle kanten hoor ik dat zijn boek, met zeer veel herkenning gelezen en gewaardeerd wordt.
In het maartnummer (58) heb ik geprobeerd het verleden van het slot Cronenburg uit de doeken te doen.
De laatste regels zijn dan dat we in het volgende nummer deze verhalen zullen afronden, om daarna langs de "alde dyk" richting Bendien te gaan (Gerbrandastate)
We gaan nu eerst proberen de geschiedenis rond Herre Meindert Bendien zo goed mogelijk vast te leggen.
lk stel voor om dat in twee afleveringen te doen.
Als iemand aanvullingen heeft of onjuistheden leest, dan hoor ik dat graag zo spoedig mogelijk zodat we dat in aflevering 2, recht kunnen zetten.
Net voor het begin van de Tweede Wereldoorlog kwam Bendien naar Pietersbierum.
Zijn "wortels" lagen ergens in Twente in de buurt van Almelo.
Zijn familie bezat of runde daar fabrieken betreffende de textielindustrie, zo werd gezegd.
Hij zal zo tussen de 20 en 30 jaar oud geweest zijn toen zijn familie hem op de "bouwpleats" Gerbranda State te Pietersbierum installeerde.
Hij was van half Joodse afkomst.
Was het een geldbelegging? Of was het uit voorzorg voor de naderende Tweede Wereldoorlog? Wie zal het zeggen?
Het doet er ook niet toe.
Om eerst een totaal tijdsbeeld te krijgen, heb ik o.a. artikelen uit de Leeuwarder Courant verzameld en daar commentaar bij geplaatst.
U leest eerst dat Albert Doekes van der Schaaf in 1940 op Gerbranda State boerenboelgoed houdt.
Zoiets was vaak een hele gebeurtenis.
Mr. Klaas Ynses de Boer, een neef van Klaas Aukes de Boer en voorheen notaris in Roden, vertelde me in 2006, dat hij daar als jongeman ook een kijkje ging nemen.
Hij logeerde toen op de Pleats waar zijn omke Auke toen buorke.
(Hoarnestreek 11 PB).
Hij herinnerde zich dat de daar aanwezige viskar toen goede zaken deed.
Zo'n boelgoed leek wel een beetje kermis.
In een advertentie uit 1916 las ik dat de notaris bij het boelgoed van Th. Gerkema te Pietersbierum geen KOEKDISSCHEN en HAKBLOKKEN wilde hebben. (met koeien van letters stond dat in de aankondiging)
lk veronderstel dat Bendien nogal wat spullen van A. D. van der Schaaf overgenomen heeft, want toen ik daar als jongen met Piet de Jager en Tjeerd (een neefje van Bendien) begin vijftiger jaren wel speelde waren er nog veel oude gereedschappen en werktuigen waaronder een arrenslee op de zolders te vinden.
In de rubriek "Uit de provincie" lezen we dat in 19-9-1942 nogal wat landbouwers uit onze dorpen, dieren hebben ingebracht op de paardenkeuring te Franeker: J. F. Bruinsma, M. Nammensma, G. J.Zijlstra.
Ook Wema van H. Bendien is goed voor stamboek bevonden, zo wordt geschreven.
In de krant van 6 mei 1941 , biedt Bendien aan: 55 bak Rode star B, 20 bak Borgers B,20 bak Rode star, laat gerooid.
In de kleine advertenties van 19-9-1942, kunt u te kust en te keur.
Zowel in vraag als aanbod een grote verscheidenheid: dagmeisjes, morgenmeisjes, keukenwerkmeisjes, flinke jongens en boerendienstbode.
Bij het lezen moet men zich verplaatsen naar die tijd.
Dan past de advertentie die Bendien plaatste daar wel aardig tussen.
Gevraagd: flinke Meid-Huishoudster, tegen goed loon.
Wie dat toen geworden is weet ik niet.
Het zou Siebetje Hiemstra, dochter van Fedde en Maartje Hiemstra-Dijkstra, geweest kunnen zijn. Die was toen 23 jaar.
In de rouwadvertentie van maart 1950, lezen we dat ze overleed in het R K ziekenhuis te Harlingen.
Dat was tevens de geboortemaand van haar dochter Siebetje Hiemstra.
Herre Meindert Bendien was de vader.
Voordat Siebetje bij haar vader op de boerderij ging wonen, was beppe Maartje als een mem voor haar.
In april 1950 vinden we een dankbetuiging van de familie F.Hiemstra, voor de vele blijken van deelneming ondervonden bij het overlijden van hun lieve dochter, zuster, beh. zuster en tante.
Een aantal jaren later kreeg Siebetje de achternaam van haar vader.
Toen ik in 2006 met Siebetje over deze dingen sprak, vertelde ik, dat ik al langer van plan was om over de boerderij van haar vader te schrijven, omdat hij, en zijn manier van buorkjen toch wel bijzonder was in deze kleibouwstreek.
Ze stuurde me daarop enige foto's die u in deze afleveringen afgebeeld ziet.
We gaan verder met de krantenartikelen.
In 1948 worden in de staat New York 2 echtparen gevraagd om 2 veebedrijven te beheren.
Inlichtingen bij H. Bendien Pietersbierum.
Verder wordt in 1951 een arbeider-selecteur gevraagd Woning beschikbaar, 1956: voor 15 dieren en een pinkenweide.
1957: arbeider-veeverzorger.
In 1957 een huwelijksadvertentie: in plaats van kaarten Getrouwd: H.M.Bendien en Dagny Mayerweck.
Een grote Junker en Ruhkachel staat in 1963 te koop bij Bendien.
In 1964 biedt mevrouw Bendien Siameese katjes aan, ze miauwen om Felix.
Ook in 1964 vermeldt de krant dat veel moederloze zeehondjes langs onze kust aanspoelen.
Dierenbeschermers Bendien en Kaspers uit Harlingen sturen ze met de bus naar DenHelder, vanwaar ze naar de opvang op Texel gaan.
In 1969 kunnen we opnieuw lezen hoe Bendien in het geweer komt om dieren te beschermen.
Ditmaal gaat het om het afschieten van reeën bij Sexbierum.
Nog één keer biedt mevrouw Bendien vanuit Pietersbierum siameese poesjes aan en wel in juni 1970, want in 1971 verhuist de familie Bendien naar Boornbergum.
In deze plaats blijven de dieren- en pluimveefokkende Herre, en de dwerg papagaaien en kattenfokkende Dagny, niet lang onbekend, want in mei 1972 halen ze de koppen van de krant.
Nog twee advertenties met het zoekwoord Bendien heb ik gevonden.
1992: Het overlijden van Herre Meindert Bendien.
1999: Het overlijden van Dagny Bendien-Mayerweck.
In de tweede aflevering hoop ik u meer te vertellen over het reilen en zeilen op boerderij onder Pietersbierum.
Tot dan.
lk wens u allemaal mooie, zomermaanden toe.
Harm Zaagsma.
Terppaed 8 8855 CE hzaagsma@planet.nl